Met het project ‘de kapellekesgangers’ wil IOED Schelde-Durme kapeleigenaars en – beheerders een hart onder de riem steken, maar ook dit kleine erfgoed onder de aandacht brengen bij het grote publiek.
Zomer 2019: De schade aan de twee pilootkapellen wordt opgemeten ism de dienst Monumentenwacht van de Provincie Oost-Vlaanderen
De teloorgang wenkt
Ooit stonden kapellen centraal tijdens processies of in tijden van nood. Maar sinds ze hun oorspronkelijke functie verloren, staan ze er meestal verwaarloosd bij. De teloorgang wenkt om de hoek nu veel kapeleigenaars niet weten waar ze de tijd en middelen moeten halen om hun kapel te onderhouden.
Dat willen we voorkomen, want onze IOED koestert kapellen als klein waardevol erfgoed.
Pilootkapellen
De Heilige-Anna-kapel in Wetteren (foto links) vormt samen met de Onze-Lieve-Vrouwkapel van Banneux in Zele een pilootlocatie voor ons project ‘De Kapellekesgangers’.
Enerzijds willen we de kapeleigenaars helpen om alternatieve financieringsbronnen te vinden voor de renovatie, anderzijds zoeken we samen naar nieuwe vrijwilligers die de kapel in de toekomst mee willen onderhouden. Samen met de eigenaars willen we ook informatie verzamelen over de historische kapellen: hoe werden ze vroeger gebruikt? Waren ze opgenomen in processies? Wie heeft er nog foto’s of ander beeldmateriaal? Alles begint natuurlijk met in kaart brengen van de schade aan de kapellen. Dat gebeurde in samenwerking met de dienst Monumentenwacht van de Provincie Oost-Vlaanderen.
Publieksluik zomer 2020
Nu meer en meer mensen de smaak te pakken hebben om (corona)wandelingen te maken dichtbij huis, raken ze ongetwijfeld ook gecharmeerd door de kleine kapelletjes die ze onderweg tegenkomen. We kennen allemaal de typische kapelgebouwtjes, maar er zijn ook tal van ‘verscholen’ beeldjes in nissen of kleine kapelletjes die tegen een boom hangen of op een staak staan.
Omdat we weinig zicht hebben op waar zo’n kleine elementen in het landschap of dorpskernen bewaard zijn gebleven, doen we nu een warme oproep om ons te helpen ze te inventariseren. Tot 31 augustus 2020 kan iedereen in de gemeenten Berlare, Buggenhout, Dendermonde, Hamme, Laarne, Lebbeke, Wetteren, Wichelen en Zele helpen speuren naar gevelbeeldjes, kapellen in bomen of op staken en dit melden bij de erfgoeddienst via een online formulier.
We verzamelen later deze zomer al de bestaande kapelletjesroutes, wandelingen en fietstochten en delen die dan graag met jullie. Bestaande initiatieven en routes proberen we ook een duwtje in de rug te geven door ze digitaal te ontsluiten via bijvoorbeeld routeyou en de erfgoedapp of een fotozoektocht te organiseren. Zo maken we van deze coronazomer ook een zomer vol erfgoed!
Praktische workshops voor onderhoud najaar 2020
Ook andere eigenaars uit de regio hebben vragen over hoe ze aan de slag kunnen met hun kapel. Daarom organiseert de IOED in samenwerking met de dienst Monumentenwacht en erfgoedcel Land van Dendermonde verschillende workshops voor kapeleigenaars, waarin ze praktische tips krijgen over onderhoud en schade voorkomen. Dat kan opsteker zijn voor de toekomst van andere kapellen in de buurt.